Мектебім-білім берген алтын ұям...
1928 жылы жергілікті кеңес және партия ұйымдарының шешімі бойынша Петропавлда жетіжылдық қазақ мектебін ашу туралы шешім қабылданды. Ол бұрынғы С.Мұқанов және Революция көшелерінің қиылысындағы екі қабатты үйде орналасты. Онда Байбатыров, С.Бейсенбаев, Шаймерденов, Ізбасаров сынды ұстаздар еңбек етіп, негізінен қала жұмысшылары мен қызметшілерінің балаларын оқытты. 30-жылдардағы жетіжылдық мектептерді онжылдық мектептерге көшіру туралы қаулыға сәйкес 1935 жылы 1 қыркүйекте осы жетіжылдық мектеп қазақ орта мектебі болып ашылды. Онда 13 топ, 8 сынып болды. Жоғары білімді 6 мұғалім сабақ берді. Осы жылы мектепке педтехникумның түлегі Шамиль Хасанұлы Құсаинов келіп, өмірінің соңғы күніне дейін осы қара шаңырақта қызмет етті.
1936-1937 оқу жылында Сталин (қазіргі Интернационал) және Мир көшелерінің қиылысындағы екі қабатты типтік ғимаратқа көшкен мектеп барлық қазақ балаларының білім орталығына айналды. Оның алғашқы директоры Шығаев Насыр Темірұлы еді. Мектепте Н.Мұсабаев, А.Ертаев, С.Халықов, Қ.Биболов, Жәмшин, М.Ыбыраев, С.Бейсенбаев сияқты ұстаздар дәріс берді.
1940 жылы мектепке Айтмұхамбет Шоланұлы Темірбаев басшылық етті. Ол соғыс басталысымен Отан қорғауға аттанып, Сталинградтан Прагаға дейін майдан жолынан өтіп, 1945 жылы жеңіске 2 жұма қалғанда, ерлікпен қаза тапты. Соғыстың қанды майдандарына Қазбеков Есілбай, Сәрсенбаев Асқар, Ахметжанов Хамза, Садықов Шаймерден, Ғалиев Қайдар сынды мектеп түлектері қатысты. Соғыстың отты жылдарында мектеп басшылығын Нағима Жанахметқызы Сәрсенова өз қолына алды. Ол кейін жоғарғы партия қызметінде болып, Көкшетау облыстық атқару комитеті төрағасының орынбасары қызметін атқарып, зейнетке шықты. Соғыс жылдарындағы ерен еңбегі үшін «Еңбек Қызыл Ту», «Құрмет белгісі», «1941-1945 жылы Отан соғысы жылдарындағы еңбегі үшін» медалімен марапатталған. Нағима Сәрсенова «КСРО оқу ісінің озаты» атағын да иеленді.
1943-1945 жылдары мектепті Ақпанбетов Жанахмет басқарды.
Соғыстан соң майдангер Мәті Құсайынұлы Құсайынов басқарған жылдары мектепке ұстаздардың жаңа легі келді. Олар:Рашида Шәріпқызы Азаматова, Зәйтуна Нұртазақызы Құсайынова, Гали Галиұлы Ибраев, Галина Рашидқызы Ибраева, Ескендір Дәрібайұлы Дәрібаев. Бұл ұстаздардың бәрі де осы мектептен зейнетке шықты. Соғыстан кейінгі түлектер ішінде КСРО-ның Малидегі елшісі, Қазақстан сыртқы істер министрлігінде кеңесші болған тарих ғылымдарының кандидаты Фазылов Мәлік Сабырұлын, Қазақстан Республикасының парламенті Мәжілісінің депутаты Мақтай Рамазанұлы Сағдиевті, Павлодар облыстық атқару комитетінің бұрынғы төрағасы, қазіргі облыстық ақсақалдар кеңесінің төрағасы Жақсылық Ғабдоллаұлы Ысқақовты, белгілі тілші Дүйсенбі Әуелбековті мақтанышпен атауға болады.
Қазіргі зейнеткер, «Парасат» орденінің иегері, майдангер Мәжікен Ғаббасұлы Ғаббасов мектебімізді басқарған жылдары (1949-1953) мектебіміз орталық жылу жүйесіне қосылып, кәсіпорындардың мектепке қамқорлық (шефтік) жүйесі басталды. Осы жылдары мектепке Василий Петрович Курилов, Күлбарам Қасымқызы Қасымова, Алма Сәдуақасқызы Қалиева, Ғиззат Ғаббасұлы Ақбидаев сияқты ұстаздар сабақ берді.
1951 жылы мектепті 21 оқушы тәмәмдап, 1952 жылғы мектеп түлегінің үшеуі көрнекті ғалымдар қатарына қосылды. Олар «Алтын белгі» иегері Еркін Оспанов, Қазақстан Республикасы Ұлттық Ғылым Академиясының академигі, профессор, экономика ғылымдарының докторы Оразгелді Баймұратов, Жоғарғы Кеңес Президиумының бөлім меңгерушісі болған Раушан Есмағамбетова еді. Е.Хайретдинов, С.Әлімбаев, А.Мұқанов, Мерзият Дүйсенов сияқты шәкірттер «Күміс медальмен» марапатталды. 1954 жылғы шәкірт Жақыпов Бүркіт «Қазақстанның еңбек сіңірген мәдениет қайраткері» атанды.
50-жылдардың орта тұсында мектепті Отан соғысының ардагері, қазіргі күнгі тарих ғылымдарының кандидаты, доцент Қалиев Қабдөш Қалиұлы басқарды. Сол кезде мектеп бітірген түлектер арасында Қазбек Айсин – математика ғылымының кандидаты, Нұрғазы Нұралин – геология-минерология ғылымының кандидаты, Қайыржан Мәдиев – экономика ғылымының кандидаты, Сабыржан Қауашев – медицина ғылымының кандидаты, Фазыл Қабиев Қазақ тау - кен институтының аға ғылыми қызметкері болып жұмыс істеді. Шәкірттер арасында шаруашылық басқарған Серік Әбілқасов, Болат Сағындықов сияқты азаматтар болған.
1960 жылдың 20 шілдесінен бастап, бұл оқу орны № 2 қазақ мектеп- интернаты болып аталды. Ол ауылды жерде тұратын, тұрмысы төмен отбасы балаларына орта білім беру мақсатында ашылды.
1960-62 жылдары мектепті Нұрпейісов Жасұлан Қасымұлы басқарды. Ол кісі басшылық жасаған жылдары 250 орындық жатақхана салынды, ғимаратты жылыту үшін арнайы қазандық орнатылды. Қаладан 25 шақырым жерде оқушылардың еңбек және тынығу лагері ашылды.
Хамзин Ғалым Даниярұлы 15 жыл бойы басшылық жасаған жылдары мектебіміздің жаңа ғимаратының негізі салынды. Шәкірттерге білім мен тәрбие беру ісіне Рашида Шәріпқызы Азаматова, Мәриям Нұғыманқызы Мырзатаева , Бәрменбай Темірболатұлы Темірболатов сияқты ұстаздар үлес қосты. Бұл жылдары мектепті аяқтаған түлектер: Халықаралық ақпараттану академиясының академигі Утин Мекеш, техника ғылымдарының докторы, профессор Қайырбек Оразов, Қазақстан Республикасының құрметті құрылысшысы, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты Қайырлы Шопанаев, милиция полковнигі Болат Қасымов, экономика ғылымдарының кандидаты, доцент Нүрсейітов Ошан (Борис), облысымызға танымал журналист Жарасбай Сүлейменов, педагогика ғылымдарының кандидаты Мақшай Ғабдуллина және тағы басқалар еді.
1971-72 жылдары мектеп директорының қызметін Біләлов Еркін Біләлұлы атқарды. Пайдалы қоғамдық еңбекке көп көңіл бөлудің нәтижесінде мектеп шеберханасы, тігін шеберханаларының жұмысы жанданды. Жоғарғы сынып оқушылары төменгі сыныптағы іні-сіңлілеріне киім тігіп беру дәрежесіне дейін жетті.
Рамазанов Маташ Қамбарұлы 1972-73 жылдары мектеп директоры болып қызмет атқарған. Қазақ ССР-інің оқу ісі озаты. Ақкөңіл, не нәрсеге болса да баладай қуанатын Маташ Қамбарұлы оқу мен еңбекті негізге ала отырып, эстетикалық тәрбие беру мәселесін де назарында ерекше ұстаған. Әсіресе, 60 оқушыдан тұратын 2 дауысты хор ұйымдастыру, трио, квартет, қыздар ансамблі өз өнерлерімен облыстық теледидардан кезінде талай танылған екен. 30-35 оқушыдан тұратын домбыра оркестрі тұрақты жұмыс істеген. (жетекшісі – Құсайынов Серікбай Бәриұлы, көп жылдар бойы оркестрді басқарған). Маташ Қамбарұлының бұл бастамасы күні бүгінге дейін үлкен өнеге екенін кешегі шәкірттер мен бүгінгі зейнеткерлер аңыздай айтып келеді.
1976 жылдан бастап, мектеп басшылығын Қадірәлин Ғалым Қадірәліұлы алды. 1980 жылы мектеп-интернат өзінің қазіргі тұрағы (Семашко көшесі 2) ғимаратына көшті. Бұл жаңа мектепте 17 кабинет, кітапхана, спорт және акт залы , сондай-ақ, оқушыларға кәсіби білім беретін шеберханалар, көлік сыныбы, атқыштар тирі, жылыжай ашылды.
1985 жылы мектеп-интернатқа жерлесіміз, Кеңес Одағының Батыры Әбу Досмұхамбетовтың есімі берілді (30.09.1985 № 345 облыстық халыққа білім беру бөлімінің бұйрығы бойынша).
70-жылдардағы түлектердің қатарында профессор, филология ғылымдарының докторы Есенбеков Темірғали, кинорежиссер, актер Аяған Шәжімбаев, Оңтүстік шекара округінің басшысы подполковник Марат Мәжитов және басқа түлектер мектебіміздің мақтанышына айналды.
80-жылдары мектебімізді аяқтаған Ахметов Сапар Қайратұлы Астана қаласындағы Сарыарқа ауданының әкімі, Сейітбеков Дәулетбек Тұяқұлы Қазақстан Республикасы премьер-министрінің канцеляриясында, Мұсайыпов Алтыбай Алматы қаласындағы құрылыс компаниясының президенті болып, шаруашылықтың әр саласында жемісті қызмет атқарып жүр.
1987 жылдан бастап Қарақан Сейітұлы Сейітов мектебімізге басшылық етті. Ол мектеп-интернаттың оқу-материалдық базасын нығайтуға көп еңбек сіңірді. Оқушылардың өзін-өзі басқару жүйесін нығайту үшін Макаренко әдісі енгізілді. Бұл мектепке көп жақсы өзгерістер әкелді. Атап айтқанда, оқушылардың арасында үлкеннің кішіге қамқорлығы, өздік дайындык сапасының жақсаруы т.б оң өзгерістер енгізілді. Еңбек және демалыс лагерінде тұңғыш рет монша салынып, жеміс-жидек алқабы кеңейтілді.
1991-2002 жылдар аралығында мектепті 1960 жылғы түлек, Қазақстан Республикасының оқу ісінің үздігі Ғалиев Жақсылық Мұқажанұлы басқарды. Ол кісі басқарған жылдары мектептің мәртебесі екі рет өсті:
1992 жылы - қазақ нақты гимназиясы, 2000 жылы - дарынды балаларға мамандандырылған гимназия-интернаты.
1990 жылдары мектебімізде оқушыларға білім мен тәрбие беруге елеулі үлестерін қосқан майталман ұстаздар еңбек етті. Олардың ішінен алпысыншы жылдардан бері қызмет еткен Рәмзия Әбдірахманқызы Жақыпованы, Шәйза Тұрғынқызы Оспанованы, Зура Қадырқызы Қадырованы, Флора Сұлтанқызы Азаматованы және кейінгі толқын Дариха Жанахметқызы Сәдуова, Гүлнәр Жұмахметқызы Сүгірәлиева, Сәуле Молдабеққызы Жолдасбаеваны және т.б құрметпен атап өтуге болады.
Өмірдің үлкен жолында адаспай өз жолдарын тауып, еліміздің болашақта мақтан тұтарлық азаматтары болуға лайықты қаншама түлектеріміз ұшып шықты. Солардың ішінде республикалық Оралхан Бөкеев атындағы мәнерлеп оқушылар сайысының лауреаты, актриса Күнсұлу Шаяхметова, ақын Жанар Рамазанова, президент гвардиясында қызмет етіп жүрген Құрмет Есенбаев, Көкшетау қаласында әскери қызметтегі бас инженер Бауыржан Тілеужанов, облыстық әкім аппаратында бас маман Мұқышев Жанат, магистрант Динара Есниязова, «Дарын» мемлекеттік сыйлығының лауреаты Смағұлова Гүлзат – мектебіміздің мақтаныштары.
2003 жылдан бастап, мектебімізді Төкенова Күлжан Жұмашқызы басқарады. Бүгінгі күндері мектептің материалдық техникалық базасы нығайтылып, төрт компьютер кабинеті, сегіз интерактивті тақта, мультимедиялық орталық, қазақ тілі мен әдебиетінің зертханасы, оқушылардың ғылыми – зерттеу орталығы ашылды.
Оның нәтижесі де жоқ емес. Бірнеше жыл қатарынан оқушылар республикалық ғылыми жобалар сайысына қатысып, жүлделі орындарға ие болып жүр. 2009-2010 жылы қазақ тілінен «Қазақ ақын-жыраулар поэзиясындағы гендерлік лексика» атты ғылыми жобамыз облыстан ІІ орын алып, республикадан ІҮ орын иеленіп келді. Қорғаушыларымыз 10-сынып оқушылары: Жұмабек Аққу мен Есқали Ажар, сонымен қатар 8-сынып оқушыларымыз да қанжығаларын қанға бояп «Ең кішкентай қатысушылар» атты номинация иегері атанып келді. Олар: Омарова Меруерт пен Серікова Айнұр сынды қыздарымыз.
Мектебімізді 75 жыл ішінде 41 оқушы «Алтын белгімен» тәмамдады. Олардың ішінде ғалымдар, әдебиетшілер, журналистер, өнер мен мәдениет қайраткерлері, әскери қызметкерлер және әйгілі еңбек озаттары бар. Қасиетті қара шаңырақ тек шәкірттерді өнерге, білімге баулып қана қоймай, жас ұстаздарға да тәлім-тәрбие беретін тәжірибе жинайтын білім ошағына айналды. Осы шаңырақтан қаншама түлектер облыс көлеміндегі білім ошақтарын басқаруға жолдама алып шықты. Солардың ішінде Бекет Салықұлы Мұстафин, облыстық мұғалімдер білімін жетілдіру және қайта даярлау институтының директоры, балаларды қорғау департаментінің директоры болып қызмет атқарған Сабыр Амангелдіұлы Әбілкәрімов сияқты азаматтарды атауға болады. Бүгінгі күн талабына сай жемісті еңбек етіп жүрген ұстаздар қазір де жоқ емес. Пән ұстаздары Әлия Ғалымқызы Малдыбаева, Әлия Ғайсақызы Мұсабаева, Маржан Қабдолқызы Оспанова, Руслан Мамайұлы Айтжанов, Айнаш Қожахметқызы Жамалиева, Светлана Мұқатайқызы Абдрашева, Қуаныш Махметқызы Абдрашева, Кенже Қадырқызы Жылқайдарова, Ирина Канайқызы Шакирова, Зәуреш Айтбайқызы Атығаева, Сара Қайроллақызы Мұқанова, Бақыт Садаққызы Қожахметова т.б шығармашылықпен еңбек етіп, өздерінен кейінгі әріптестеріне үлгі-өнеге көрсетуде.
Ірге қалап, шаңырақ көтергеніне биыл 75 жыл толып отырған облыстық дарынды балаларға мамандандырылған гимназия-интернатының өзіндік бай шежіресі бар. Бірнеше ұрпақ өкілдерін баулып, білім мен тәрбие берген осынау оқу орны бүгінгі күні де сол тарихтың жемісін үзбей, жыл мен жылды жалғастыруда.
Мектеп жанынан ашылған интернаттың да мерейтойы осыған сай келіп отыр. Ол бұдан 50 жыл бұрын түтін түтеткен екен. Әуелі қазақ орта мектебі, кейін 1960 жылы мектеп-интернат, одан соң 1992 жылы нақты гимназия болған, ал 2000 жылғы 15 қыркүйектен бастап облыстық дарынды балаларға мамандандырылған гимназия-интернаты деген атауға ие болды. Қалай дегенмен де, оның аты өзгерсе де заты сол қалпында, білім мен тәрбие шаңырағы болып келеді.